Nederlandse Vereniging voor Psychoanalytische Psychotherapie

Intensive Short-term Dynamic Psychotherapy (ISTDP)

dakje
Wat is ISTDP?

De behandelmethode ISTDP, ook wel (I)KDP genoemd ((intensieve)Kortdurende Dynamische Psychotherapie), is het uitgangspunt bij het register ISTDP van de NVPP. De ISTDP werd ontwikkeld door Prof. Dr. H. Davanloo en is gebaseerd op het psychoanalytisch referentiekader. De gestructureerde wijze, waarop de therapeut in samenwerking met de patiënt de problemen benadert en behandelt, verschilt echter van de traditionele psychoanalytische methode en technieken. ISTDP wordt toegepast in klinische, deeltijd, ambulante en groep-settings.

Deze vorm van psychotherapie hecht grote waarde aan een gelijkwaardige en actieve samenwerking tussen therapeut en patiënt. De patiënt is de deskundige van zichzelf, de therapeut is de deskundige op het gebied van therapeutische technieken en psychologische theorieën. De therapeut helpt de patiënt aan de hand van concrete situaties de aandacht te richten op mechanismes waarmee hij zichzelf ondermijnt, zodat eigen ideeën, gevoelens en verlangens worden onderdrukt, vermeden, , geen aandacht krijgen, of verboden worden. Door herkenning van deze mechanismen en een andere opstelling ten aanzien van het eigen gedrag (bv serieus nemen i.p.v. negeren) kunnen blokkades worden opgeheven, angsten begrepen worden en gevoelens ervaren.

Het doel van de behandeling is dan ook dat de patiënt eigen gevoelens behoeftes en verlangens bewust gaat ervaren zodat deze in de samenwerking met de therapeut onderzocht en begrepen kunnen worden. Tijdens dit proces komen vaak pijnlijke herinneringen uit het verleden naar boven. De therapeut en patiënt zullen dan nagaan wat het verband is tussen deze vroegere pijnlijke ervaringen en de huidige problemen. De vroegere pijnlijke/traumatische situaties en de daarmee verbonden pijnlijke gevoelens zullen daardoor bewust onderzocht en herinnerd worden zodat de deze kan verwerken.

Voor wie?

ISTDP is geschikt voor mensen met allerlei soorten klachten, zoals angstklachten, fobische klachten, dwangklachten, depressieve klachten en persoonlijkheidsproblemen. Onderliggend aan deze klachten hebben mensen vaak autonomie- en intimiteitsproblemen. Op basis van pijnlijke levenservaringen hebben deze mensen vaak “geleerd” om intimiteit met zichzelf en/of anderen uit de weg te gaan. Mensen met dit soort problemen herkennen vaak de eigen gevoelens niet doordat zij deze bij voorbaat negeren, overschreeuwen, bagatelliseren of doordat zij deze gevoelens wegredeneren, diskwalificeren, of geneigd zijn een ander eerder te begrijpen dan zichzelf.
Soms worden de eigen gevoelens nog wel herkend, maar doordat er met angst en schuld op gereageerd wordt, worden ze alsnog weggedrukt, niet meer geuit of tegen zichzelf gekeerd.

Met onderzoek naar het effect van deze behandeling is aangetoond dat de behandeling tot blijvende positieve veranderingen leidt en dat ook na de behandeling deze positieve ontwikkeling blijft doorgaan. Patiënten rapporteren meer intimiteit te ervaren in hun relaties, zich vrijer te voelen, minder lichamelijke klachten te ervaren, beter om te kunnen gaan met gevoelens en hun angsten beter te begrijpen.  Problemen zijn niet altijd volledig verdwenen maar patiënten rapporteren er meer greep op te hebben en de regie over hun leven weer in eigen hand te nemen.

Wetenschappelijke evidentie

Er is inmiddels al veel onderzoek gedaan naar de (kosten-)effectiviteit van ISTDP-behandelingen. Op dit moment zijn er 269 studies bekend waarvan 50 met een Randomized Clinical Trial, wat op dit moment de meest vooraanstaande methode van onderzoek is. In deze onderzoeken komt naar voren dat ISTDP (of afgeleiden hiervan) een zeer (kosten-)effectieve behandelmethode is op het gebied van depressie, somatisch onverklaarde klachten, angststoornissen en persoonlijkheidsproblematiek.

Hoe ziet de behandeling eruit?

De eerste individuele zitting met ISTDP is doorgaans een lange intensieve zitting, om meer zicht te krijgen op de kern van de problematiek. Door een directieve en confronterende aanpak worden patiënten zich bewust van hun vluchtwegen en ondermijnend gedrag. Aan de hand hiervan worden doel, en inhoud van de therapie besproken. Vervolgzittingen duren doorgaans één tot anderhalf uur met een frequentie van 1 keer per week of 1 keer per twee weken, afhankelijk van de aard en ernst van de problematiek. De lengte van de therapie kan verschillen van relatief kort (bijvoorbeeld 5 zittingen) tot een langer durend traject (bijvoorbeeld 60 zittingen).

Opleiding

De drie jaar durende opleiding tot ISTDP-therapeut zoals gegeven door ISTDP-Nederland leidt op tot erkenning in het ISTDP-register, en erkenning van de IEDTA. De opleiding is op de praktijk gericht en bestaat uit een theoretisch gedeelte, (video)supervisie en intervisie. De opleiding vindt 5 keer per jaar plaats in blokken van 3 dagen.
 Deelname is mogelijk voor psychotherapeuten, psychiaters, klinisch psychologen en gezondheidszorgpsychologen (definitieve toelating ter beoordeling van de opleiders).

M.i.v. 2021 start ook de aspirant opleiding, duur 1 jaar. Deze opleiding of een daaraan gelijkwaardige andere opleiding in de ISTDP leidt tot aspirant lidmaatschap van het register.

Opleidingseisen Register ISTDP
Aanvraagformulier lidmaatschap Register ISTDP


Meer informatie

www.istdp-nederland.nl
www.iedta.net
www.istdp-international.com

Contactpersoon:
Rogier Poels, r.poels@psybreda.com.

Overzicht registerleden ISTDP

Voor een overzicht van de registerleden ISTDP, kijk in de Ledenlijst